1: Klant Centraal
Waterbedrijf Groningen stelt de klant centraal. We monitoren continu of we het goed doen, óf en waar het beter kan. We richten ons op de kwaliteit, continuïteit én de prijs van het water. En op hoe onze klanten ons ervaren bij verschillende soorten contact. Kortom, we zetten ons in voor een eigentijdse, klantvriendelijke service waarbij we klantwensen vertalen naar passende oplossingen en een adequate informatievoorziening.
Op de overall klanttevredenheid scoorden we in 2021 een 8,2
Continu verbeteren
Integraal en afdeling overschrijdend werken aan klantbeleving en klanttevredenheid, dat is waar Team Klant binnen Waterbedrijf Groningen voor staat. Een cultuur van continu verbeteren, autonome en klantgerichte medewerkers en een efficiënt verkoopproces (first time right) zijn daarbij essentieel.
Het jaar 2021 stond in het teken van het concretiseren van deze rol, het creëren van begrip en draagvlak binnen de organisatie en het (continu) verbeteren van de verschillende klantprocessen. Zo zijn klantvisie en klantbeloften vertaald naar een aansprekend concept voor al onze klantcommunicatie. Vanuit de wetenschap dat imago en klanttevredenheid met name door gedrag en houding van medewerkers worden bepaald, is hiervoor een intern ontwikkeltraject opgestart. Een kleine groep enthousiaste collega’s – de voorlopers – vervullen hierbij de rol van ‘ambassadeur’ richting hun afdelingen om dit traject mét elkaar vorm te geven. In 2022 wordt het concept uitgewerkt in alle klantcommunicatie middelen.
Medewerkers coachen we op het nog beter bedienen van onze klanten, per telefoon, e-mail en chat. Dat doen we onder andere door met hen mee te luisteren en, waar nodig, cursussen en trainingen aan te bieden. En door alert te blijven op klantreacties en die met elkaar te bespreken om van te leren.
Om de verschillende klantprocessen te blijven verbeteren, zijn met medewerkers van de betrokken afdelingen klantreizen uitgevoerd. ‘Door de ogen’ van een denkbeeldige klant wordt een klantproces doorlopen om inzicht te krijgen in waar en hoe dingen verbeterd of veranderd kunnen worden. Deze verbeteracties worden vervolgens geprioriteerd en geborgd. De voortgang wordt maandelijks bewaakt, zodat er snel kan worden bijgestuurd als dat nodig is.
Verbeteringen leveren positieve resultaten op
De verbeteringen zien we ook terug in de resultaten van ons klanttevredenheidsonderzoek – de Klant Contact Monitor (KCM). Zo scoorden we op algehele klanttevredenheid een 8,2 (doelstelling was 8,1). De hoogste cijfers werden behaald op de klantprocessen Verhuizen en Meterverwisseling (beide een 8,5). Bij de traditioneel lager scorende processen, Storingen en Klachtenafhandeling, zien we een lichte stijging (van 6,4 naar 6,7 en van 5,6 naar 5,9). Een trend die we komend jaar zeker willen doorzetten.
Omdat we ook willen monitoren hoe onze grootzakelijke klanten onze dienstverlening ervaren, wordt de KCM begin 2022 ook ingezet om een klanttevredenheidsonderzoek onder deze doelgroep uit te voeren. Op basis van de uitkomsten van dit onderzoek kunnen de processen ten aanzien van grootzakelijke klanten worden verbeterd.
“Uitstekende hulp van alle medewerkers. Door afhankelijkheid van rolstoel en scootmobiel werden alle voor mij hinderlijke obstakels naar volle tevredenheid opgeruimd en toegankelijkheid van mijn woning gewaarborgd. Super!" (reactie klant tijdens werkzaamheden aan de waterleiding)
Klanten wisten ons ook in 2021 weer goed te vinden!
Veruit de meeste klanten bellen ons op. We ontvingen 27.773 e-mails (25,1%) en 12.763 vragen via de chat (11,5%). Oftewel 63,4% van de klantvragen, ruim 70.000, kwamen binnen via de telefoon. We spraken gemiddeld 4 minuten en 1 seconde met de klant. In 2020 was dit 3 minuten en 55 seconden. Met 6 seconden verschil is de gespreksduur zeer constant dus! De meest voorkomende onderwerpen waarover klanten contact met ons opnemen zijn verhuizing, factuur, herinnering, aanmaning, betalingsregeling en storingen in de levering.
Klant en klacht
Over het jaar 2021 registreerden we in totaal 589 klachten (ten opzichte van 484 klachten in 2020). De stijging komt doordat we sinds juli 2021 ook minder complexe klachten meetellen (173 stuks) die we direct konden afhandelen.
Door alle klachten binnen 1 systeem te registreren wordt het inzicht in oorzaak en aanleiding van klachten vergroot en daarmee ook het verbeterpotentieel.
Naast de klachtenregistratie is ook het klachtenafhandelingsproces onder de loep genomen. Vanwege lange doorlooptijden en het weinig proactief oppakken van klachten beoordeelden klanten ons klachtenproces regelmatig met een onvoldoende. Reden om een klantreis uit te voeren en bestaande interne procesafspraken te evalueren. Voorbeeld van een verbeteractie is dat we een deel van de klanten niet mailen maar bellen om te bevragen over het klachtenafhandelingsproces. Klanten waarderen dit en laten dit ook blijken in hun tevredenheidsscore over het proces. Reden voor ons om dit persoonlijk nabellen structureel op te nemen in het klachtenafhandelingsproces.
Pro-actief informeren van klanten bij storingen
Klanten verwachten 24/7 schoon drinkwater uit de kraan. Daar is onze bedrijfsvoering op gericht en daar kunnen we ook bijna altijd aan voldoen. Bij een verstoring in de waterlevering is er dan ook veelal begrip. Mits de getroffen klanten hierover snel en adequaat worden geïnformeerd. Dat weten we en lezen we ook terug in klantreacties. In 2021 hebben we één van onze ICT-systemen zo aangepast dat we getroffen klanten snel en gemakkelijk via een e-mail kunnen informeren over de aard en voortgang van de storing. Het mooie van dit systeem is bovendien dat ook specifieke klantgroepen kunnen worden geïdentificeerd; denk aan ziekenhuizen, waarvoor een verstoring in de waterlevering veelal een veel groter probleem op zal leveren dan voor de gemiddelde consument. Bijkomend (groot) voordeel voor de klant: men hoeft niet zelf contact met ons te zoeken om te weten wat er aan de hand is.
2: Processen die uitblinken
Schoon en betrouwbaar water leveren tegen een goede prijs-kwaliteitsverhouding. Dat is waar we voor staan. En dat kan alleen als we de processen goed op orde hebben. Als mensen optimaal samenwerken met elkaar en de omgeving. En als we durven te leren van onze fouten en er doelbewust naar streven om het morgen nóg beter te doen dan vandaag.
Basis op orde geeft grip op kosten, prestaties en risico’s
24/7 Beheersbaar
Waterbedrijf Groningen wil een voorspelbare en onverstoorde levering van drinkwater, 24/7. Hulpmiddel daarbij zijn kwaliteitszorgsystemen ISO55001 en ISO9001 en de 43 beheersmaatregelen vanuit de WBNI.
Toetsing ISO 9001 en 55001
In de laatste week van oktober werd ons kwaliteitssysteem volgens de ISO-normen 9001 en 55001 weer getoetst door Lloyds. Gedurende vier dagen werden zestien processen en/of locaties bezocht en doorgelicht. De audit startte met een gesprek met de directie en het managementteam en eindigde met een gezamenlijke bijeenkomst waarin de belangrijkste bevindingen werden gedeeld.
Tijdens de audit (een tussentijdse audit) werd getoetst of Waterbedrijf Groningen blijvend voldoet aan de ISO 9001 en ISO 55001 normen. Binnen de kaders van de uitgevoerde steekproeven is tijdens het assessment een mogelijkheden tot verbetering geconstateerd; de periodieke evaluatie van storingsmeldingen is onvoldoende aantoonbaar.
Informatievoorziening
Het proces van data tot informatie is bedrijfsbreed verder ontwikkeld, waarmee we steeds beter in staat zijn om op basis van betrouwbare informatie bij te sturen en te ontwikkelen. Door verdergaande automatisering van dit informatieproces kunnen we ons steeds meer focussen op verbeterpotentieel.
Organisatie
Personele versterking op primaire processen (waterverdeling en procesautomatisering) en datamanagement om voor nu maar ook in de toekomst voldoende en passende competenties in huis te hebben.
Interne audit WBNI
Aan het eind van het jaar heeft de eerste interne audit plaatsgevonden naar de 43 kritieke beheersmaatregelen vanuit de WBNI. De daaruit voortgekomen verbeterpunten worden in 2022 verder opgepakt en opnieuw getoetst tijdens de volgende interne audit in 2022.
Beveiliging en crisismanagement
Belangrijkste taak van beveiliging en crisismanagement bij Waterbedrijf Groningen is ‘borging van de leveringszekerheid en continuïteit door preparatie en respons op eventuele calamiteiten en crisis te organiseren’. Met andere woorden: als we geen betrouwbaar drinkwater kunnen leveren, wat doen we dan? En hoe kunnen we ons voorbereiden op als het misgaat?
Serious game
Om bewustwording rondom cyberveiligheid te vergroten heeft het programma ‘Versterken cyberweerbaarheid in de watersector’ in opdracht van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat geld beschikbaar gesteld voor de watersector om daar invulling aan te geven. Dat heeft geresulteerd in de ontwikkeling en oplevering van een serious game voor alle tien waterbedrijven.
De game bestaat uit drie scenario’s waarin telkens een ander cyberincident centraal staat. Aan de hand van de drie scenario’s kunnen medewerkers met een functie in de wachtdienst, operationeel- of beleidsteam, crisisteam of aanverwant kennis opbouwen rondom cybersecurity, leren samenwerken met de verschillende disciplines binnen de wachtdiensten en kennisnemen van handelingsperspectieven. Medewerkers van Waterbedrijf Groningen met een functie in de wachtdienst hebben eind 2021 één van de drie scenario’s gespeeld, de overige volgen in 2022.
Cyber
De al een paar jaar geleden ingezette ‘trend’ van het virtueel aanvallen van bedrijven heeft in 2021 een nieuw hoogtepunt (en daarmee dus eigenlijk een dieptepunt) bereikt. Sommige bedrijven werden wekenlang gegijzeld, gemeentes hebben hun hele automatisering opnieuw moeten opbouwen. Ook Waterbedrijf Groningen lag onder een vergrootglas; wij hadden een mailprogramma dat volgens Zembla niet waterdicht was. Onbevoegden konden uit naam van ons mails versturen. Wat gelukkig niet is gebeurd en we hebben uiteraard passende maatregelen genomen om dit te voorkomen. Eens temeer een duidelijke grond voor nog verdere aanscherping van ons cyber awareness programma en nog meer focus op maatregelen in de cybersecuritysfeer.
Werkzaamheden
Om de levering van schoon, lekker en betrouwbaar water te garanderen, investeert Waterbedrijf Groningen continu in haar systeem voor waterwinning, waterzuivering en distributie. Wat waren de meest in het oog springende klussen van het afgelopen jaar?
Renovatie productielocaties en distributiepompstations
In 2021 hebben er diverse (renovatie)werkzaamheden aan onze productielocaties en distributiepompstations plaatsgevonden, waarbij soms innovatieve of duurzame oplossingen zijn gebruikt. De werkzaamheden hadden tot doel bij te dragen aan een robuuste waterlevering, voor nu en voor later.
Renovatiereeks distributiepompstations (DPS) vanuit één modulair concept
In 2020/2021 hebben wij gewerkt aan de ontwikkeling van gestandaardiseerd ontwerp voor onze distributiepompstations (DPS-en), bestaande uit vaste bouwstenen. Dit met als beoogde doelstellingen de doorlooptijd van renovaties te verkorten, de kosten voor renovatie te verlagen en te komen tot een efficiëntere bedrijfsvoering.
Een ontwerp dat voor het eerst is toegepast bij de renovatie van DPS Eenrum. Met de opgedane ervaringen is het gestandaardiseerde ontwerp aangescherpt, waarna in september is gestart met de renovatie van DPS Oostwold.
Naast een bouwkundige renovatie worden ook de volledige werktuigbouwkundige-, elektrische- en besturingsinstallaties van DPS Oostwold vervangen. Een flinke operatie en daarom is de installatie een halfjaar buiten gebruik gesteld. Er is voor gekozen om deze renovatie in de herfst- en wintermaanden uit te voeren, omdat in deze periode de drinkwatervraag het laagst is.
renovatie Oostwold
Restyle productielocatie Sellingen
Sinds de opening van de drinkwaterlocatie Sellingen in mei 1970 is er veel veranderd. Destijds verbleven de operators 24/7 op het pompstation. Het pand was hier ook op ingericht met eigen slaapkamers en sanitair voor de medewerkers. Maar de tijd staat niet stil en de drinkwatervoorziening heeft zich zodanig doorontwikkeld dat onze drinkwater-procestechnici (operators) tegenwoordig steeds meer op afstand de drinkwaterzuivering en levering kunnen bedienen. Door alle veranderingen stond een groot gedeelte van het gebouw leeg en was het pompstation toe aan een vernieuwing. Het renovatieplan kon met een paar kernwoorden worden omschreven: onnodige ruimte slopen, op circulaire wijze herinrichten en waar mogelijk alles verduurzamen.
De restyle is de eerste stap in het toekomstbestendig maken van dit pompstation. Het pompstation is een belangrijke bouwsteen in ons totale watervoorzieningsplan (vergroten operationele waterreserve). Voor de komende jaren worden de mogelijkheden verkend de capaciteit van dit pompstation te vergroten.
productielocatie Sellingen na de renovatie
De Groeve nu ingericht volgens tweestraten-concept
Een speciale vermelding verdient de renovatie van productielocatie De Groeve. Afgelopen zomer is het hoofdpompgebouw flink onder handen genomen. Dit gebouw vormt als het ware ‘het kloppend hart van het pompstation’: vanuit hier wordt het drinkwater, afkomstig uit beide filtergebouwen, onder hoge druk richting de klant gepompt.
Terwijl De Groeve deels bleef meedraaien in de drinkwatervoorziening, werd hier de hele hogedruksectie en spoelwatervoorziening vervangen, en is het zogenoemde 'tweestraten-concept' verwerkt in de pompenhal en in de kelderruimte. Door het toepassen van het tweestraten-concept is de drinkwaterproductie op De Groeve over twee aparte productiestraten verdeeld. Dat wil zeggen dat elke productiestraat min of meer een gelijke capaciteit krijgt, maar met elk een eigen elektrische voeding, procesautomatisering en noodstroomvoorziening. Zodat bij uitval van één productiestraat dit geen gevolgen heeft voor de andere straat, en de leveringszekerheid dus gewaarborgd blijft.
Renovatie De Groeve
Prefab meterkast goedgekeurd door Kiwa
De beoordelingsrichtlijn voor prefab meterkasten en/of procescertificaat voor plaatsing in de
ruwbouwfase is bindend verklaard door Kiwa. Het is een kant-en-klare meterkast, inclusief een bodemplaat met de juiste invoerbochten. Zodra de fundering en de vloer van een woning gereed zijn, wordt de Prefab meterkast hierop geplaatst, geïnstalleerd en aangesloten op de netwerken. Dus nog voordat de muren van de woning er staan, is de definitieve meterkast een feit. Medewerkers van Waterbedrijf Groningen hebben een bijdrage geleverd bij de totstandkoming van de richtlijn. Vorig jaar hebben onze medewerkers zich al met succes ingezet om het plaatsen van de wateraansluiting in de ruwbouwfase van een woning officieel op te laten nemen als NTA (Nederlands Technische Afspraak).
3: Ondernemende nuts
Waterbedrijf Groningen is meer dan leverancier van betrouwbaar drinkwater. Zo leveren wij industriewater op maat (North Water), watertechnologie (WLN) en duurzame warmte en koude (Waterbedrijf Groningen Duurzaam en WarmteStad). Dit alles om de waterbelangen in de regio ook in de toekomst duurzaam veilig te stellen.
Waterbedrijf Groningen Duurzaam
Met Waterbedrijf Groningen Duurzaam richten wij ons op energievraagstukken, waarin water een rol speelt.
Waterbedrijf Groningen Duurzaam levert restwarmte afkomstig uit de zuivelfabriek van FrieslandCampina in Bedum aan sporthal en zwembad De Beemden. In Hoogezand-Sappemeer krijgen sportcentrum De Kalkwijck en cultureel centrum Huis voor Cultuur en het Huis van Bestuur duurzame warmte vanuit een warmtenet. Ook in 2021 is de warmtelevering aan het zwembad lager dan tijdens normaal gebruik vanwege de sluiting van het zwembad in periodes in 2021 door corona. De totale warmtevraag via het warmtenet steeg wel in 2021 t.o.v. 2020 door de aansluiting van het Huis van Bestuur eind 2020 op het net.
Samen met de gemeente Midden-Groningen, woningcorporaties en kartonfabriek ESKA heeft Waterbedrijf Groningen Duurzaam een meerjarig onderzoeksproject opgezet naar de mogelijkheden van het gebruiken van restwarmte om woningen mee te verwarmen in een deel van Hoogezand. In 2021 zijn bewoners betrokken bij het ontwerp- en ontwikkelproces.
WarmteStad
In de stad Groningen werken Waterbedrijf Groningen Duurzaam en de gemeente samen in het duurzame nutsbedrijf WarmteStad. Het doel is om duurzame warmte en koude te leveren en zo een belangrijke bijdrage te leveren aan de duurzame toekomst van de stad Groningen.
Wederom bijzonder coronajaar
Ook het personeel van WarmteStad heeft vanwege corona in 2021 grotendeels vanuit huis gewerkt. Werkzaamheden buiten gingen door, met gepaste maatregelen. Door toenemende krapte op de wereldmarkt ondervond ook WarmteStad enige hinder door prijsstijgingen en vertraagde levering van materialen. Waardoor we zien dat over de hele linie enige procesvertraging is ontstaan, met name daar waar de aanleg van het warmtenet onderdeel vormt van integrale en communicatie intensieve projecten zoals de wijkvernieuwing.
Uitwerking strategie en organisatieontwikkeling
WarmteStad ontwikkelt zich qua planning in lijn met het vastgestelde meerjarenprogramma. Dit is vastgesteld in 2017 en loopt tot en met 2021. De lopende projecten zijn alle in een gevorderd stadium van realisatie. Ook de organisatie heeft zich de afgelopen jaren ontwikkeld tot een volwaardig warmtebedrijf. Dit noodzaakt ertoe om de blik op de toekomst te richten.
WarmteStad is in gesprek met haar aandeelhouders over de groeikansen die zich voordoen. Dit ingegeven door de maatschappelijk aandacht die er bestaat voor verduurzaming van onze energie- c.q. warmtevoorziening, ambities tot verduurzamingen CO2-reductie van de stad Groningen en de planologische ontwikkelingen die zich binnen de stad Groningen voordoen. WarmteStad heeft met haar aandeelhouders afgesproken om in 2022 een Strategische meerjarenvisie inclusief een financieel meerjarenplan uit te werken. In 2022 zullen de aandeelhouders zich hierover een oordeel vormen.
Bouw warmtecentrale Zernike
In 2020 is WarmteStad begonnen met de ontwikkeling van een nieuwe, duurzame warmtecentrale op Zernike Campus. Deze nieuwe warmtecentrale gaat de tijdelijke gasgestookte centrale vervangen. Aanvankelijk zou de nieuwe centrale gerealiseerd worden in 2021. Dat is om meerdere redenen uitgesteld, onder ander om aanspraak te kunnen doen op een SDE-subsidie voor datacenter restwarmte. Deze SDE-subsidie is inmiddels toegekend. De verwachting is nu, dat de centrale in de eerste helft van 2022 in gebruik wordt genomen, om in het stookseizoen van 2022/23 warmte aan het warmtenet te kunnen leveren.
Zonthermiepark
De nieuwe warmtecentrale wordt straks gevoed met restwarmte uit de naastgelegen datacenters. Vanaf 2023 wil WarmteStad het warmtenet ook gaan verwarmen met zonnewarmte. Dit is nodig om het groeiende warmtenet van voldoende duurzame warmte te kunnen blijven voorzien. Ook zoeken we naar meerdere warmtebronnen, om zo minder afhankelijk te zijn van één warmtebron. Samen met Solarfields en K3Delta heeft WarmteStad een plan voor een zonthermiepark ontwikkeld op het nabijgelegen (voormalige) baggerdepot van de provincie Groningen bij Dorkwerd. WarmteStad gaat de warmte van dit zonnepark afnemen. Met de productie van dit zonnepark in combinatie met de restwarmte van de datacenters en een seizoensopslag van warmte in ondergrondse aquifers (ATES) kunnen circa 7.500 huishoudens van duurzame warmte worden voorzien. Bij de aanleg van het zonthermiepark wordt daarnaast nadrukkelijk aandacht besteed aan de landschappelijke inpassing.
Mede ter dekking van de extra investeringen die WarmteStad moet doen om het zonthermiepark op de nieuwe warmtecentrale aan te sluiten en om de seizoensopslag van warmte (ATES) te realiseren, hebben de gemeente Groningen en de Provincie Groningen via het Nationaal Programma Groningen ieder twee miljoen euro subsidie (totaal 4 miljoen euro) beschikbaar gesteld.
‘Digitale tweeling’ en seizoensopslag zorgen voor nog meer duurzaamheid
WarmteStad en onderzoeksinstituut KWR zijn in 2021 gestart met de ontwikkeling van een digital twin; een ‘digitale tweeling’ van de warmtecentrale in Groningen. Dit is een computersimulatie voor onderzoek naar ontwerp en sturing van complexe warmtesystemen, waarmee eindeloos kan worden gevarieerd. Met deze nieuwe vorm van onderzoek naar optimale inpassing van duurzame warmte, heeft Groningen de primeur. De resultaten van ons onderzoek delen we met de rest van Nederland.
Voor de seizoensopslag en ontwikkeling van de ‘digital twin’ heeft WarmteStad een DEI+ subsidie ontvangen.
Voortgang warmtenet en gebouwaansluitingen Noordwest
Het warmtenet van WarmteStad dat een lengte krijgt van totaal 17 km is eind 2021 voor ongeveer een derde (5,5 km) gerealiseerd. Het net is momenteel aangelegd op Zernike, in Paddepoel-Noord en in een groot deel van Selwerd. In Selwerd wordt het leidingnetwerk in 2022 verder afgerond. De resterende netdelen volgen in de komende drie à vier jaar (t/m 2025). Begin 2022 wordt de verbinding van het warmtenet vanuit Paddepoel naar de Goudlaan in Vinkhuizen gelegd.
Gebouwaansluitingen
Het aantal gecontracteerde aansluitingen in Noordwest ligt momenteel rond de 6.400 Weq. Eén woningequivalent staat gelijk aan het gemiddelde warmteverbruik van één woning in Noordwest Groningen, zijnde 30 GJ per jaar, circa 1000m3/jaar aardgas. Van de gecontracteerde aansluitingen is meer dan de helft inmiddels aangesloten op het warmtenet en daarnaast worden nog circa 1.200 Weq via decentrale installaties van warmte voorzien, vooruitlopend op aansluiting op het warmtenet. De flatgebouwen ‘Gelderse Roos’ en ‘Egelantier’ en de nieuwbouw ‘De Beukenhorst’ in Selwerd worden als meest recente aansluitingen voorzien van warmte uit het warmtenet. Ook de nieuwe kantoorpanden van Kadijk op de Zernike Campus zijn in het laatste kwartaal aangesloten op het warmtenet. Daarnaast is recentelijk de Berkenflat gecontracteerd en aangesloten op het warmtenet. In De Larix in Selwerd stapt ruim 60 procent van de eigenaren van de 25 koopwoningen vrijwillig over op het warmtenet van WarmteStad. Dit zijn de eerste eigenaren van grondgebonden koopwoningen die in Groningen op deze manier van het aardgas afgaan. De eigenaren werkten voor deze overstap samen met WarmteStad, de gemeente en energiecoöperatie Grunneger Power. Eerder al werden grondgebonden huurwoningen van woningcorporatie Nijestee aangesloten op het warmtenet.
Tarieven
Met name vanaf het derde kwartaal van 2021 is er sprake geweest van een forse stijging van de prijzen voor gas en elektriciteit, die ook doorwerken in de inkoopkosten van WarmteStad. Samen met haar aandeelhouders en de woningcorporaties heeft WarmteStad de stijging van de warmtetarieven voor 2022 zo laag mogelijk proberen te houden. Hierdoor blijft de rekening van warmteklanten in Groningen vooralsnog fors lager dan voor vergelijkbare huishoudens met een gasaansluiting. WarmteStad blijft met haar nieuwe tarieven ook fors onder het door de ACM (Autoriteit Consument & Markt) vastgestelde maximum. Voor huurders in Paddepoel, Selwerd en Vinkhuizen met een laag of gemiddeld verbruik (tot 30 GigaJoule) is WarmteStad momenteel zelfs één van de voordeligste warmteleveranciers van Nederland.
Ontwikkelingen WKO
Naast het warmtenet heeft WarmteStad diverse collectieve WKO systemen. De WKO-gebieden naderen hun afronding. De ontwikkelingen vonden op diverse plekken in de stad plaats. In 2021 is bij de Vrydemalaan/Bloemsingel de gemeentelijke Kunstwerf en zijn de woonblokken op het Ebbingekwartier aangesloten.
In de Grunobuurt in Groningen is in 2021 flink bijgebouwd. De laatste verouderde woningen van Nijestee zijn in 2018 afgebroken en zijn vervangen door acht nieuwbouwblokken. Alle gebouwen zijn aangesloten op WKO-installaties van WarmteStad. Deze nieuwbouw betekende ook dat er een tweede WKO-'doublet' nodig was. De boorwerkzaamheden hiervoor zijn in het tweede kwartaal van 2021 met succes afgerond. Dit was opnieuw een nieuwe mijlpaal in de verdere verduurzaming van de stad en het woningbestand van Nijestee. In de Grunobuurt wordt vanaf 2021 ook warmte en koude geleverd aan blok 4.
Mede door de toepassing van oudere technieken functioneert een aantal NDEA installaties onvoldoende. Hiervoor zijn in 2021 onderzoeken gedaan naar optimalisaties die doorgevoerd kunnen worden. Voor diverse WKO locaties zijn recent opnieuw meerjarenprognoses gemaakt. Bij een aantal locaties hebben we op basis van nieuwe berekeningen geconstateerd dat de waardering van de activa naar beneden moesten worden bijgesteld om voor langere termijn voldoende financieel gezond te zijn. Er is geconstateerd dat deze noodzakelijke bijstelling locaties betreffen die aan het begin stonden van de ontwikkeling van de WKO-activiteiten. Na tussentijdse evaluatie zijn daar voor nieuwere locaties aanpassingen doorgevoerd in de ontwikkeling.
Nieuw ontwikkelgebied: Stadshavens
In oktober 2021 is vooruitlopend op het nieuwe projectenprogramma besloten tot deelname aan het project Stadshavens. WarmteStad gaat in dit kader zorgen voor de aanleg en exploitatie van een collectief WKO-net voor circa 3.300 nieuw te bouwen woningen en commerciële ruimten. Deze worden de komende jaren gebouwd in het herontwikkelingsgebied tussen de Europaweg, het Damsterdiep, het Van Starkenborghkanaal en het Eemskanaal.
North Water
Samen met Evides Industriewater heeft Waterbedrijf Groningen voor de levering van water aan industriële afnemers North Water opgericht. North Water levert water op maat en oplossingen voor vraagstukken op het gebied van waterbehandeling en afvalwaterzuivering voor bedrijven en industriële complexen.
Duurzame Watervoorziening Noordoost Groningen
Drinkwater om te drinken, industriewater om te koelen. Dat is het idee achter het project Duurzame Watervoorziening Noord Oost Groningen, een nauwe samenwerking tussen North Water en Waterbedrijf Groningen. Het project omvat de bouw van een nieuwe industriewaterzuivering op het terrein van RWZI Garmerwolde, de aanleg van een transportleiding voor industriewater vanaf Garmerwolde via Appingedam richting de Eemshaven en de aanleg van een transportleiding voor drinkwater over hetzelfde tracé. Met de realisatie hiervan wordt zowel de drinkwater- als de industriewaterlevering verstevigd en daarmee veiliggesteld voor de toekomst. Het project is in 2021 afgerond.
Officiële ingebruikname IWZ Garmerwolde.
Op woensdag 21 april vond de officiële ingebruikname plaats van de Industriewaterzuivering te Garmerwolde. Op dat moment was de industriewaterzuivering klaar om duurzaam industriewater aan Google te leveren. Van oppervlaktewater uit het Eemskanaal wordt industriewater gemaakt. Hierdoor hoeft niet langer drinkwater gebruikt te worden als koel- en proceswater. Een duurzame keuze voor alle betrokkenen. Ook de locatie, RWZI-terrein Garmerwolde van waterschap Noorderzijlvest, was een bewuste, duurzame keuze. Voldoende oppervlaktewater van goede kwaliteit uit het Eemskanaal beschikbaar als bron voor industriewater en maximale kansen voor het hergebruik van slib en het gezuiverde afvalwater.
Waterbedrijf Groningen legde tijdens de aanleg van de transportleiding voor industriewater gelijktijdig ook een nieuwe drinkwaterwaterleiding aan over grotendeels hetzelfde tracé. Om daarmee te zorgen voor een robuuste drinkwaterinfrastructuur voor het leveringsgebied Noordoost-Groningen. Met de bouw van de IWZ Garmerwolde en de gecombineerde aanleg van een IW- en DW-leiding is een belangrijke bijdrage geleverd aan een duurzame industriewatervoorziening en de verduurzaming van de Groningse watervoorziening.
Plan voor eigen industriewaterleiding naar Delfzijl
Een soortgelijk plan als voor de duurzame watervoorziening in Noordoost Groningen is ook in de maak voor de regio Delfzijl. Het is hierbij onder andere de bedoeling een industriewaterleiding aan te leggen tussen Appingedam en Delfzijl. Gelijktijdig legt Waterbedrijf Groningen wederom een drinkwaterleiding aan in een deel van hetzelfde tracé. Waterbedrijf Groningen en North Water werken zo opnieuw samen aan een robuuste drink- en industriewaterinfrastructuur, dit keer voor het leveringsgebied Delfzijl. In 2021 zijn tussen North Water en potentiële afnemers de eerste afspraken over industriewaterlevering vastgelegd in een Memorandum-of-Understanding, Eind 2021 is ook het eerste leveringscontract ondertekend.
Subsidie van het Nationaal Programma Groningen (NPG-subsidie)
Het Nationaal Programma Groningen kende voor de aanleg van de industriewatertransportleiding naar Delfzijl begin 2021 een subsidie toe aan North Water. Deze financiële bijdrage vergroot niet alleen de economische haalbaarheid, maar onderstreept ook het algemeen belang dat aan het plan wordt toegekend. Het vormde tevens het startsein om de plannen verder uit te werken, samen met onder andere de gemeente Eemsdelta, de provincie Groningen, de betrokken bedrijven en diverse samenwerkingspartners. De realisatie van een en ander is gepland voor 2023.
Subsidie voor onderzoek naar het circulair hergebruik van effluent
North Water was verheugd over de toekenning van subsidies van het Waddenfonds, het Nationaal Programma Groningen (NPG) en Eems Delta Green aan het project REGAIN. De subsidies worden gebruikt voor een onderzoek naar het circulair hergebruik van effluent bij de rioolwaterzuiveringsinstallatie (RWZI) te Garmerwolde.
In het onderzoek wordt gekeken naar de mogelijkheid het gezuiverde rioolwater van de stad Groningen te gebruiken als bron voor industriewater en gelijktijdig te ontdoen van de daarin nog aanwezige medicijnresten. Industriewater is van groot belang voor de ontwikkeling van onder andere de waterstof industrie. Onderzoeksproject REGAIN is een samenwerking tussen Waterschap Noorderzijlvest, waterkwaliteits- en watertechnologiebedrijf WLN, het CEW (Centre of Expertise Water Technologie) en industriewaterleverancier North Water.
Verlenging samenwerking Nedmag en North Water
Op 9 februari werd bekend gemaakt dat Nedmag en North Water de samenwerking met vijf jaar verlengen. De komende jaren zal North Water de levering van proceswater op duurzame wijze aan Nedmag continueren. Voor Nedmag's productie is proceswater essentieel.
North Water heeft in het verleden de waterzuiveringsinstallatie van Nedmag overgenomen op basis van het DBFO-principe (design-build-finance-operate) en verder geoptimaliseerd tot een duurzamere installatie: het ingenomen oppervlaktewater uit het A.G. Wildervanckkanaal te Veendam wordt in een waterzuiveringsinstallatie opgewerkt tot proceswater met een lage concentratie aan deeltjes, ijzer, mangaan en carbonaten. North Water levert op deze manier een duurzaam alternatief voor het gebruik van drinkwater; dat levert een besparing op van ongeveer 10% van het jaarlijks gebruik in Groningen.
Een doorontwikkeling en illustratief voor de goede samenwerking is dat North Water en Nedmag eind 2021 ook een afspraak gemaakt hebben om in aanvulling op het proceswater ook permeaat na ultrafiltratie te gaan leveren vanuit de industriewaterzuivering voor het naastgelegen bedrijf Kisuma Chemicals. Gelijktijdig is daarom ook met Kisuma een overeenkomst daartoe gesloten.
24/7 demiwater tankpunt in Veendam
North Water zuivert met haar zuiveringswaterinstallaties in Veendam al jaren oppervlaktewater uit het A.G. Wildervanckkanaal tot demi waterkwaliteit voor Kisuma. Demiwater is schoon en puur water dat ontdaan is van verontreinigingen, mineralen en zouten. Het gezuiverde demiwater in Veendam is sinds begin 2021 ook beschikbaar voor derden via een innovatief tankpunt. Bedrijven in branches als chemie, energie, food en cleaning kunnen 24/7 bij het tankpunt terecht voor reguliere afname van demiwater of als back-up levering. In het Noorden was nog geen tankpunt voor demiwater. Chauffeurs hoeven op deze manier niet meer het hele land door te rijden om water te vervoeren naar de gebruikers. Daarbij is Veendam een mooie hub voor klanten uit zowel de Eemshaven als uit Duitsland.
WLN
Onderzoeksresultaten waterketen Noord-Nederland online
De Vereniging Waterketen Onderzoek Noord (WON) heeft resultaten van diverse onderzoeken openbaar gemaakt via de website www.waterketenonderzoeknoord.nl. In de WON slaan de waterschappen Noorderzijlvest, Wetterskip Fryslân, Hunze en Aa’s en de drinkwaterbedrijven WMD en Waterbedrijf Groningen de handen ineen om hun onderzoeksactiviteiten in de waterketen te bundelen. De coördinatie van de samenwerking is neergelegd bij WLN. De WON anticipeert op kennisvragen van de waterschappen en drinkwaterbedrijven. De belangrijkste onderzoekslijnen zijn:
- Emerging substances
- Innovatieve monitoring
- Duurzame zuiveringsconcepten
- Waterbeschikbaarheid
Wetsus
Daarnaast participeert de WON in vier onderzoeksthema’s bij het water technologisch onderzoeksinstituut Wetsus in Leeuwarden.
Deze thema’s zijn:
- Source Seperated Sanitation
- Genomic based water quality
- Advanced water treatment
- Soil
WLN zet mosselen in om waterkwaliteit te checken
Waterbedrijf Groningen heeft sinds kort acht bijzondere werknemers in dienst. Het zijn acht mosselen die alarm slaan als het water dat wordt ingelaten vanuit de Drentsche Aa vervuild is. Dit water wordt gebruikt voor de productie van drinkwater voor de stad Groningen. De mosselmonitor, zo heet het kastje waarin de mosselen zitten, is geplaatst op onze productielocatie De Punt. WLN verzorgt de mosselen in de mosselmonitor.
Nieuwe richtlijn (NTA) voor non-target screening organische stoffen in water
NEN heeft een nieuwe richtlijn (NTA) voor non-target screening voor organische stoffen in water gepubliceerd. WLN heeft actief bijgedragen aan de totstandkoming van deze richtlijn. Met non-target screening kunnen chemische stoffen boven een drempelwaarde zo compleet mogelijk in beeld worden gebracht. Het risico dat nieuwe stoffen niet opgemerkt worden kan hiermee beter worden afgedekt. Met de richtlijn wordt het risico op valse aanwezigheid van een bepaalde stof, maar ook de schijnzekerheid van afwezigheid hiervan beperkt.
Ontwikkeling chemische screeningsmethode PFAS
Het onderwerp PFAS-stoffen is zowel nationaal als internationaal een actueel thema. PFAS wordt al decennialang toegepast in allerlei industriële processen en producten (o.a. in verf, kleding, blusmiddelen).Bouwend Nederland was de eerste sector in Nederland die aandacht had voor veilig werken met PFAS houdende materialen. De Nederlandse drinkwatersector kon hier niet op achterblijven. WLN heeft met spoed al haar kennis ingezet om een chemische screeningsmethode op een laag detectieniveau te ontwikkelen. En voor een aantal drinkwaterbedrijven metingen verricht in grond- en drinkwater. De meetmethoden moeten op landelijk niveau doorontwikkeld worden, ook om tot een realistische normering en handelskader voor PFAS te komen.
WLN en North Water enten met succes antraciet uit bestaande installatie
Begin 2021 moest de nieuwe industriewaterzuivering in Garmerwolde zijn opgestart. Daarbij moest het geproduceerde proceswater direct bij de eerste levering voldoen aan de waterkwaliteitseis voor mangaan van <0,02 mg/l. Dus moest het worden ontmangaand. Maar het kan wel drie tot vier maanden duren voordat het mangaan volledig verwijderd wordt in de dubbellaagsfilters. Die aanlooptijd was er echter niet. Google zet zich in voor duurzaamheid en wil een positieve impact hebben op het milieu. Google wilde daarom dat het proceswater direct vanaf de start zou voldoen aan de mangaaneis. Dit zou betekenen dat North Water gedurende die drie tot vier maanden het proceswater zou moeten lozen en drinkwater zou moeten inzetten voor de levering van koelwater.
Geïnspireerd door wetenschappelijke kennis zag WLN enten van antraciet uit een bestaande proceswaterzuivering als kansrijke optie. Om te bepalen of het enten daadwerkelijk het ontmanganingsproces versnelt zijn er metingen en laboratoriumtesten uitgevoerd. En die bevestigden de verwachtingen. Vervolgens slaagden North Water en WLN ook in de succesvolle uitvoering. Het vereiste zowel een goed technisch proces als een strak georganiseerde logistieke operatie. De nieuwe industriewaterzuivering in Garmerwolde werkt door deze vinding vanaf de start op volle toeren en conform de gestelde eisen. WLN onderzoekt of de techniek ook elders inzetbaar is.
Risico gestuurd monitoren
De waterkwaliteit van alle productielocatie van Waterbedrijf Groningen worden jaarlijks gecontroleerd met een analyseprogramma dat gebaseerd is op risico gestuurd monitoren. Een analyseprogramma dat ter goedkeuring wordt voorgelegd aan de Inspectie Leefomgeving en Transport. Door de veelheid aan locatiespecifieke analysedata vraagt de uitwerking van een risico gestuurd analyseprogramma jaarlijks veel tijd. Voor de dataspecialisten van WLN is dit aanleiding geweest een tool te ontwikkelen om de data analyse geautomatiseerd uit te kunnen voeren. WLN ziet steeds meer inbedding van digitale oplossingen in onze primaire dienstverlening als waterkwaliteitsexpert.
Waterkwaliteit productielocaties
Alle productielocaties hebben uitstekende drinkwaterkwaliteit geleverd. WLN-technologen zijn samen met medewerkers van de afdeling T&O van Waterbedrijf Groningen continue bezig om optimalisaties en operationele verbeteringen door te voeren. Een greep uit de activiteiten in 2021:
De Punt
De oppervlaktewaterzuivering draait structureel onder de ontwerpcapaciteit veroorzaakt door toename van opgelost organische koolstof in de Drentsche Aa. Hierdoor functioneert het coagulatieproces slechter en staat daarom ingesteld op een lagere capaciteit. WLN onderzoekt of het mogelijk is om de capaciteit te vergroten door de inzet van extra sensoring (slibniveau metingen om uitspoeling van slib te voorkomen) en toepassing van hulpvlokmiddelen.
De weerstand over de langzame zandfilter 2 (LZF2) is de afgelopen jaren gestaag toegenomen en stijgt de laatste maanden sneller dan andere langzame zandfilters. Om deze reden zal de LZF2 in 2022 worden gerevitaliseerd, met gebruikmaking van de biologische voedingsbodem uit andere langzame zandfilters. De verwachting is dat dit een positieve uitwerking zal hebben op de weerstand van LZF2.
Onnen
In 2021 zijn alle bronnen geanalyseerd op de parameter' kleur'. Dit wordt niet standaard gemeten in grondwater en behoeft een aparte voorbewerking. Waterbedrijf Groningen zal de uitkomsten gaan gebruiken om het bronnen schakelschema te optimaliseren.
De Groeve
Na renovatie is plaatbeluchting als voorbehandeling van het methaanrijke veenkoloniale water geïmplementeerd. Een goede oplossing om te anticiperen op kwaliteitsveranderingen in de grondwaterbronnen.
Nietap
De bestaande spoelwaterbehandelingsinstallatie was te klein en aan vervanging toe. De nieuwe spoelwaterbehandelingsinstallatie gaat de totale spoelwaterhoeveelheid behandelen.
Sellingen
WLN heeft onderzoek verricht naar de mogelijkheden en effecten van vacuümontgassing op pompstation Sellingen, dit als onderdeel van geplande nieuwbouwactiviteiten. Vastgesteld is dat met vacuümontgassing minder methaan naar de lucht wordt geëmitteerd en dat toepassing van deze techniek in positieve zin bijdraagt aan onze duurzaamheidsdoelstellingen.
4: Betrokken medewerkers
Water produceren en leveren, het blijft mensenwerk. Waterbedrijf Groningen investeert continu in de kwaliteit van haar medewerkers. Geeft ze verantwoordelijkheid en de ruimte voor ontplooiing. Onze medewerkers zijn bereid om zichzelf en hun organisatie continu te verbeteren en zo de prestaties op een nóg hoger plan te brengen.
De wijze waarop vorm wordt gegeven aan werken en de wijze waarop dat wordt gedaan, is de afgelopen twee jaar erg veranderd. Hybride werken waarbij sprake is van een combinatie van kantoor en thuiswerken is de norm geworden. Dit betekent dat deze veranderde wijze van samenwerken en met elkaar in verbinding zijn en blijven ook andere kennis en vaardigheden vraagt van medewerkers en leidinggevenden. HR is hierin de verbindende factor tussen organisatie en medewerkers en biedt meerwaarde aan de organisatie door proactief te acteren op gewenste en benodigde organisatieontwikkeling passend bij het huidige tijdbeeld. Duurzame Inzetbaarheid (DI) is hierbij het startpunt.
Duurzame inzetbaarheid heeft een brede betekenis en is ook als zodanig bedoeld. Vergroten van duurzame inzetbaarheid van medewerkers door het vergroten van hun kennis, kunde en capaciteiten. Ontwikkelen van kennis, kunde en capaciteiten kan door het bieden en volgen van opleidingen en trainingen maar ook door het geven van meer autonomie en vrijheid in het werk, ruimte om te leren, maatwerkafspraken om te kunnen ontwikkelen, iedereen betrekken bij de koers van het bedrijf en open staan voor de dialoog met elkaar.
Het betekent echter ook dat medewerkers en werkgever beide hierin, naast een gezamenlijke, een eigen verantwoordelijkheid dragen voor het maken van heldere afspraken binnen de geldende kaders. Duurzame inzetbaarheid is een samenspel met persoonlijk leiderschap, van zowel werkgever als medewerker waarbij ze allebei verantwoordelijkheid (uit)dragen als het gaat om inzetbaarheid en ontwikkelen.
De werkgever zorgt samen met de medewerkers voor een goede balans, waarbij de medewerkers vanuit persoonlijk leiderschap zelf verantwoordelijk zijn voor hun eigen ontwikkeling. De werkgever zal dit waar mogelijk goed faciliteren. Medewerkers zijn voor de organisatie van grote waarde dus hen optimaal faciliteren in persoonlijke en professionele ontwikkeling is essentieel.
Een zich (door)ontwikkelende organisatie vraagt om flexibiliteit, mobiliteit en continue ontwikkeling van haar medewerkers. Transparantie van doen en laten is belangrijk en dit neemt steeds verder toe. De invloed van de (social) media op het te voeren en gevoerde organisatiebeleid neemt steeds verder toe en ook dat vraagt om een hoge mate van transparantie. Er ligt focus op het realiseren van de juiste match tussen organisatie en medewerkers zodat beide ‘fit for the future’ zijn en blijven.
Het gemiddelde verzuimpercentage over 2021 was 3,76%. Het ziekteverzuimpercentage werd nagenoeg geheel veroorzaakt door (extra) lang verzuim (meer dan 365 dagen ziekte). De daling ten opzichte van het jaar ervoor is onder andere het resultaat van het ingezette beleid om verzuim goed te begeleiden en waar mogelijk te minimaliseren. Daarnaast heeft – net als in 2020 - het thuiswerken tijdens corona geleid tot een afname van het kortlopend verzuim.
Medewerkerstevredenheidsonderzoek
Na meer dan een jaar thuiswerken startte eind april een medewerkerstevredenheidsonderzoek (MTO). Het licht aan het eind van de tunnel kwam in zicht (zo dachten we toen). Een goed moment om terug en vooruit te kijken. Welke effecten waren er door corona op het werk en het welbevinden van de medewerkers. Wat was de invloed van corona op het werk en de beleving van het werk, hoe was de band na een jaar thuis werken met collega’s en leidinggevenden? Er werd bij het onderzoek voortgeborduurd op het onderzoek dat in 2020 door studenten en collega’s van de werkgroep Het Nieuwe Werken was gehouden. De antwoorden van het MTO hielpen om te bekijken of het bedrijf op de goede weg was rond het werken na corona en rondom het leiderschapsontwikkelprogramma.
Veiligheid, gezondheid, welzijn en milieu (VGWM)
Het uitgangspunt van het veiligheidsbeleid is en blijft een proactieve veiligheidscultuur conform trede 4 van de veiligheidscultuurladder. Over het algemeen heeft Waterbedrijf Groningen de technische veiligheid goed op orde. Ook zijn de organisatorische zaken (mensen, middelen, opleidingen en procedures) goed ingericht. Het veiligheidsbewustzijn kan beter. Omdat er per afdeling verschillen zichtbaar zijn, wordt in 2022 ingezet op afdeling specifieke activiteiten om het veiligheidsbewustzijn te verhogen. De leidinggevenden worden uitgedaagd om als lijn-verantwoordelijke voor veiligheid, hiervoor initiatieven te ontwikkelen.
Ondanks corona is het aantal toolboxen, gericht op overdracht van veiligheidskennis aan medewerkers, op peil gebleven. Mede doordat er meer en meer met digitale toolboxen wordt gewerkt. Het aantal GO-gesprekken (Geen Ongevallen) is achtergebleven bij de verwachting, wederom vanwege corona. Doel van een GO-gesprek is om te checken of de gestelde regels voor veilig en gezond werken voor zowel eigen medewerkers als voor ingehuurde medewerkers en bedrijven passend zijn. Wel zijn er veel meer werkplekinspecties uitgevoerd dan in vorige jaren, met name bij de afdelingen Nieuwbouw Distributie en Nieuwbouw Productie; het grote aantal projecten dat door hen werd uitgevoerd, vraagt om meer toezicht.
Ongevallen
In 2021 zijn twee ongevallen met verzuim (tweeëntwintig dagen) geregistreerd bij het eigen personeel. Gelukkig geen ernstige ongevallen. Het aantal is vergelijkbaar met voorgaande jaren. Bij onze contractors zijn geen ongevallen met verzuim geregistreerd. Wel zijn er zes incidenten met materiele schade gerapporteerd bij contractors. In 2022 wordt samen met de afdeling Inkoop onderzocht of er contractuele afspraken kunnen worden gemaakt met contractors om de veiligheid op werklocaties te verhogen. Veiligheid moet een meer prominente rol krijgen bij aanbestedingen.
Milieu incidenten
In 2021 zijn er acht milieu incidenten gerapporteerd. Dat is opvallend veel, in vergelijking met voorgaande jaren. Het betrof een aantal gevallen van lekkage van milieuvreemde stoffen en overschrijdingen van de lozingsnormen voor oppervlaktewater en riool. In alle gevallen bleef de milieuschade beperkt en zijn maatregelen getroffen om herhaling te voorkomen.
Themaweek veiligheid
Het thema veiligheid staat hoog op de agenda bij Waterbedrijf Groningen. Bij de afdeling Onderhoud Distributie (OHD) werd om deze reden tijdens een themaweek extra aandacht aan veiligheid besteed. In relatie tot hun werk; met onderwerpen als een agressieve klant, inbraak in een bus, ontvreemden van iPhone of iPad waarop vertrouwelijke gegevens staan of het niet respecteren van veiligheidsregels bij een calamiteit.
Daarnaast kregen medewerkers elke dag via de mail een uitnodiging om een filmpje te bekijken en daar wat vragen over te beantwoorden. Waren alle vragen goed aan het eind van de week, dan kwamen de medewerkers in aanmerking voor een leuke prijs.
Corona en activiteiten
Verbinden, boeien en bewonderen. Dat was de intentie van de eigen WBG-festivalweek die op maandag 22 maart van start ging. Niet toevallig op 22 maart want op die dag was het ook WereldWaterDag én was iedereen al weer ruim een jaar thuis aan het werk. Een één-jarig jubileum van afstand houden, handen wassen, thuis werken, veel thuis zijn, thuisonderwijs en het fysieke contact met vrienden, familie en collega's missen.
Het fysieke contact, zoals het praatje bij het koffieapparaat of samen lunchen in de kantine kon helaas niet worden aangeboden. Wat wel kon was een werkweek die net een beetje anders was dan normaal met een beetje extra schwung. Er was een boeiend programma voor en door medewerkers. Met een mix van inhoud en ontspanning, met aandacht voor mooie projecten en ontwikkelingen én aandacht voor jezelf, elkaar en elkaars werk. Een hele week waarin ONS water, werk en collega's extra in de schijnwerpers werden gezet.
Weer toptijden tijdens fitterijwedstrijden
In 2019 is het heren fitterijteam van Waterbedrijf Groningen wereldkampioen geworden, dus de lat lag hoog tijdens de Nederlandse fitterijwedstrijden in het najaar. Meerdere collega’s gingen na een periode van heel veel oefenen de arena in, met als doel een foutloze & snelste tijd neer te zetten. De beste winnende teams mogen dan door naar de kampioenschappen in Birmingham, waar de beste landenteams vervolgens om de felbegeerde internationale titel strijden. Op die manier gingen er de afgelopen jaren al vaak Groningse heren - en damesteams door naar het EK Birmingham en onze herenteams gingen daarnaast ook al vaker naar het WK in Las Vegas(!)
Wat houdt het precies in?
De teams moeten zo snel mogelijk onder druk een aanboring maken op een gietijzeren hoofdleiding (diameter 150 mm), een dienstkraan aanbrengen inclusief een huisaansluiting met binnenleiding en watermeteropstelling. Pas als er water uit de kraan stroomt stopt de tijd. Elk team bestaat uit een aanboorder, die de aanboring maakt en een fitter die het deel van de huisaansluiting en watermeter plus waterkraan doet. Elk team heeft ook een eigen coach. De fitterijwedstrijden worden georganiseerd met als doel: 'verbinding binnen de sector, aandacht voor techniek, en trots op en plezier in goed vakmanschap'.
Een van de herenteams behaalde de eerste prijs. Een mooie bekroning op hun vakmanschap.
(geen) Vei-missies
Normaliter vult Waterbedrijf Groningen jaarlijks 35 missie weken in voor VEI. Door corona konden deze buitenlandse missies in 2021 niet uitgevoerd worden. Maar een aantal medewerkers heeft wel vanuit Nederland een bijdrage kunnen leveren aan diverse VEI projecten. Bijvoorbeeld door het geven van een online workshop of door het leveren van een bijdrage via een Teams vergadering. Ook hebben medewerkers VEI trainingen gevolgd om specifieke kennis/vaardigheden op VEI vlak uit te breiden zodat ze nog beter voorbereid zijn op een toekomstige missie.
5: Duurzaam handelen
Duurzaam handelen gaat over de goede dingen doen. Toekomstbestendig ondernemen. Waarde toevoegen aan de regio, zowel op economisch gebied als wat leefbaarheid betreft. Waterbedrijf Groningen wil haar bijdrage leveren aan een duurzame ontwikkeling van het bedrijf én de regio. Niet alleen op papier, maar telkens opnieuw in het dagelijks handelen met oog voor natuur, milieu en mensen.
Waterbedrijf Groningen wil haar bijdrage leveren aan een duurzame ontwikkeling van het bedrijf én de regio
Verlagen CO2 footprint
Waterbedrijf Groningen streeft ernaar de CO2 footprint te verlagen en wil uiteindelijk CO2-neutraal worden. Duurzaam handelen en dus gewoon 'doen' is altijd al de basis geweest, maar nu brengen we daar nog meer structuur in aan. Met name om te bepalen hoe en wanneer we de 'moeilijkere' stappen gaan zetten, waaronder verlaging van de methaanuitstoot die ontstaat bij de winning van water.
Kalkkorrels van drinkwaterbedrijven zijn goud
Bij het ontharden van drinkwater komen kalkkorrels vrij. AquaMinerals en de drinkwatersector vinden al jarenlang hoogwaardige, en steeds vaker circulaire, bestemmingen voor deze reststroom. De kalkkorrels van de drinkwaterbedrijven hebben nu het Cradle to Cradle certificaat ‘goud’ behaald. Cradle to Cradle Certified® (C2C) is een wereldwijd erkende maatstaf voor veiligere, duurzamere producten voor de circulaire economie Om dit certificaat te behalen zijn onder andere de samenstelling van de kalkkorrels, de recyclebaarheid en sociale duurzame aspecten beoordeeld. Ook werd er per productielocatie gekeken naar het verbruik van energie, water en chemicaliën. De meer dan 50 locaties van de elf deelnemende waterbedrijven hebben nu het certificaat.
Eervolle vermelding Waterbedrijf bij Koplopersymposium 'Scoren met Impact'
Waterbedrijf Groningen kreeg half april een eervolle vermelding bij het koplopersymposium ‘Scoren met Impact’. Tijdens deze interactieve online-show toonden 20 regionale Koplopers op het gebied van duurzaamheid een aantal inspirerende voorbeelden van toekomstbestendige innovaties.
De organisatie was vooral onder de indruk van de oplossingen die Waterbedrijf Groningen kiest in de Eemshaven, waar datacenter Google ‘water op maat’ krijgt van de nieuwe industriewaterzuivering in Garmerwolde. Dat leverde een fraai Koplopercertificaat op als eervol bewijs van deelname.
Ook Waterbedrijf Groningen probeert water te besparen
Door onze pool-auto’s nagenoeg zonder water te laten reinigen, hebben we in de tweede helft van 2021 30.000 liter drinkwater weten te besparen. Een Gronings bedrijf gebruikt een methode waarbij biologische producten gebruikt worden waardoor maar driekwart liter water nodig is. Met de hand worden de auto’s gepoetst en daarbij worden mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt ingezet.
Veertien Groninger hubs krijgen nieuwe openbare watertappunten
Waterbedrijf Groningen en de provincie Groningen plaatsten in maart veertien nieuwe openbare watertappunten bij verschillende (reis)hubs in de provincie. Dit gebeurde in samenwerking met gemeenten en NS. Reizigers en passanten kunnen er 24 uur per dag, 7 dagen per week hun flesje vullen met vers kraanwater. Hiermee zijn nu in totaal 29 van de 34 Groningse hubs voorzien van een watertappunt. Naast deze veertien tappunten zijn er in opdracht van de gemeente Groningen twee tappunten gerealiseerd in de wijk De Wijert. In totaal zijn er nu meer dan 50 tappunten te vinden in de provincie Groningen. Het bedrijf dat onze poolauto’s schoonmaakt (zie item hierboven), verzorgt de schoonmaak van de tappunten: zonder water, en met mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.
Tappunten zorgen ook voor schoon drinkwater in Malawi
Doordat de watertappunten via organisatie Join the Pipe werden aangeschaft, werd gelijktijdig een project gefinancierd in de stad Mangochi in het zuiden van Malawi. Daar wonen zo’n 58.000 mensen en minder dan 50% heeft toegang tot betrouwbaar drinkwater. In deze buitenwijken zijn inwoners vaak aangewezen op vervuilde putten. Dankzij de bijdrage van Join the Pipe kan er 13 kilometer waterleidingnetwerk aangelegd worden en zullen er twintig kiosken worden gebouwd. Bij deze ‘waterwinkeltjes' kunnen de inwoners straks tegen een betaalbare prijs schoon en betrouwbaar drinkwater kopen.
Hakhoutbeheer in Onnen voor water én natuur
Op de locatie in Onnen werd dit jaar hakhoutbeheer uitgevoerd. Enkele bomen langs de toegangsweg en een aantal (zeer) hoge bomen op de drinkwaterlocatie zelf werden flink teruggesnoeid. Dat is ook wat hakhoutbeheer inhoudt: bomen worden niet gekapt maar worden behoorlijk teruggesnoeid, waarna de overgebleven stronken en stobbes weer kunnen uitlopen. Daarmee wordt het groene karakter behouden en het leefgebied van de weidevogels verbeterd.
Water en natuur: hand in hand
Ons water halen we uit de natuur en juist om die reden hebben drinkwaterlocaties een natuurlijke ligging én dragen we als waterbedrijf actief onze zorg voor behoud, beheer en ontwikkeling van de natuur. Zo werken we bijvoorbeeld in de Onnerpolder samen met onze water- en natuurpartners in het gebied aan een natuurlijk evenwicht tussen waterwinning, waterberging en natuurontwikkeling.
Leefgebied weidevogels verbeteren
Onze drinkwaterlocatie Onnen ligt in de Onnerpolder; een uniek Natura 2000-gebied met aangrenzend ook het weidevogelkerngebied Gorecht (Onnerpolder). Samen met o.a. Collectie Groningen West, Het Groninger Landschap, de gemeente Groningen hebben we ons gecommitteerd aan het Weidevogelconvenant: Groningen is een belangrijke weidevogelprovincie, maar er is en blijft actie nodig om dit zo te houden en versterken.
Aanschaf van grond geeft extra bescherming voor grondwaterwinning
Op 19 mei werd de handtekening gezet voor de aankoop van een mooi stuk waterwingebied in het Quintusbos bij Glimmen. Met de aankoop van de grond werd grip om onze grondwaterbronnen te kunnen beschermen voor invloeden van buitenaf vergroot.
Grond rondom een winput is erg waardevol. Vooral vanwege de kwetsbaarheid ervan. De kwaliteit van het grondwater moet aan hoge eisen voldoen om er ook drinkwater van te kunnen maken. En juist om de kwaliteit van het grondwater goed te blijven beschermen gelden er in het gebied rondom winputten, het waterwingebied, én in de aangrenzende grondwaterbeschermingsgebieden diverse regels. Daarom is het prettig om de grond rondom een winput zelf in eigendom te hebben, om op die manier zelf de regie te hebben over wat er wel/niet op en met de grond gebeurt.
